Trolejbusy jadą, czas mija…

Sytuacja polskich nauczycieli jest trudna. Co dopiero mówić o niewidomych nauczycielach. Takich w ogóle nie ma i wydaje się, że nie może być. A jednak historia Macieja Białka oraz film ,,Carte Blanche” w reżyserii i według scenariusza Jacka Lusińskiego pokazują co innego. To nowy bohater szarej polskiej codzienności.

            Nauczyciele w polskich szkołach cieszą się coraz mniejszym szacunkiem. Pomimo tego, iż są i tacy pokroju Kacpra Białka – pasjonaci, przejmujący się uczniami, kochający uczyć i potrafiący to robić. Czego film nie pokazuje, to trudności z nawiązaniem relacji z naprawdę zbuntowaną młodzieżą. Bo o Klarze tego powiedzieć nie można. Swoją ,,zbuntowaną” postawą maskuje jedynie problemy domowe. Tu liceum wydaje się być sielanką. Nauczyciele i uczniowie ufają sobie bezgranicznie – w końcu Klara wpisuje do dziennika obecności, a nawet oceny! Jeśli złapią cię na ściąganiu, wystarczy się samemu przyznać i nie będzie jedynki. Na wycieczce tolerowane jest przez opiekunów picie alkoholu i późne powroty do ośrodka. Podopieczni nie przysparzają problemów, ot, taka wesoła gromadka.

            Nie podoba mi się również tendencja do wciskania na siłę typowo hollywoodzkich scen erotycznych w polskim kinie. To po prostu nie pasuje do naszej mentalności i źle wygląda na polskim ekranie. Ten dziki seks na plaży przy zachodzie słońca.

            Poza tymi negatywami dramat jest naprawdę dobry. Pomimo tego, że widzowie jeszcze przed przyjściem do kina znali historię głównego bohatera, nie sposób się nudzić. Czujemy nieustanny niepokój, że wszystko się wyda. Gdy życie bohatera zaczyna być szczęśliwe, wszystko się nagle sypie. Genialne jest zderzenie piękna przyrody i widoków wiosennego miasta z kadrami imitującymi postępujący zanik widzenia Kacpra. Lusiński robi coś więcej, wykracza poza ekran – sprawia fizyczny ból widzowi. Przez bardzo głośne, drażniące, kłujące dźwięki daje do zrozumienia jaki ból sprawia uczulenie na światło, a także jak zmienia się postrzeganie osoby tracącej wzrok.

            Główny wątek, skupiony wokół problemu zaniku wzroku, uczula widzów na zwroty frazeologiczne ze słowem ,,widzieć”. Jacek Lusiński, będący również autorem scenariusza, bardzo wprawnie je wplótł w dialogi, uzyskując zamierzony efekt komiczny. Jeśli o komizm idzie to brawa należą się Arkadiuszowi Jakubikowi, odtwórcy roli Wiktora, najlepszego przyjaciela lubelskiego nauczyciela. Tej postaci nie brak jednak również dramatycznego wydźwięku. A humorystyczne momenty poprowadzone są w sposób bardzo inteligentny, aluzyjny. Drobne sugestie naprowadzają widza na właściwy tor.

            Uważam, że Andrzej Chyra znakomicie poradził sobie z postacią Kacpra Białki. Doskonale oddał stan niedowidzenia, gdy człowiek sili się na pozory normalnego funkcjonowania, ale musi wspomagać się innymi zmysłami. Sprawdziła się również Urszula Grabowska w roli Ewy. Jeśli o uczniów idzie, to są oni zbytnio ,,ugrzecznieni”, zwłaszcza Eliza Rycembel, odtwórczyni roli Klary. Klasowej społeczności najwięcej życia dodawał Tomasz Ziętek w roli Madejskiego.

            Lublin dosyć często ,,gra” w filmach. Zeby wspomnieć chociaż: ,,Czarne Chmury”, ,,Kamienie na szaniec”, nieudany serial ,,Wszystko przed nami”, ,,Kronika wypadków miłosnych” Wajdy, ,,Bitwa Warszawska 1920”, ,,Chopin – pragnienie miłości” Antczaka. Nie wspominając już o scenach na Majdanku z takich filmów jak: ,,Lektor”, ,,Sekret Enigmy” czy serial ..Tajemnice Enigmy”. Niestety zazwyczaj nie pod swoim własnym ,,nazwiskiem”. Do czasu ,,Carte Blanche”, gdzie naprawdę rozbłysł. Pokazanych jest wiele charakterystycznych, szczególnie dla lublinian, miejsc z ciekawej, niecodziennej perspektywy.

Piękna jest scena finałowa filmu, gdzie Kacper znika w oparach mgły. Wchodzi tam, gdzie ,,normalni”, widzący ludzie nie idą, bo sobie nie poradzą. Kacper Białka, czy raczej Maciej, jest dla mnie bohaterem. Pokonał samego siebie i swoje słabości. Opanował nową rzeczywistość wywróconą do góry nogami. Trolejbusy jadą, czas mija i wydaje się, że nie ma już rzeczy, z którą by sobie nie poradził.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s